อุทยานแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติไทยประจัน ป่าราชบุรีที่คนยังไม่ค่อยรู้จัก
24 ตุลาคม 2569
พอพูดถึงป่าเขาของราชบุรี ภาพแรกที่คนส่วนมากนึกออกคือสวนผึ้ง ทั้งรีสอร์ตบนเนิน หมอกยามเช้า และคาเฟ่วิวภูเขา แต่ถ้าเลื่อนแผนที่ลงมาทางใต้ของจังหวัด ฝั่งอำเภอปากท่อ ยังมีผืนป่าอีกแห่งที่ต่อกับแนวเขาตะนาวศรีเหมือนกัน และเงียบกว่ามาก นั่นคืออุทยานแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติไทยประจัน
ที่นี่ไม่ได้มีภาพจำชัดเจนเหมือนแหล่งท่องเที่ยวดัง คนที่มาจึงมักเป็นสายธรรมชาติ คนที่อยากเดินป่าเบาๆ หรือคนในพื้นที่ที่มาเล่นน้ำตกกับครอบครัว ใครที่อยากเห็นอีกด้านของป่าราชบุรี ที่นี่น่าใส่ไว้ในรายชื่อ
ผืนป่าที่ต่อกับแนวเขาฝั่งตะวันตก
อุทยานแห่งนี้อยู่ในเขตภูเขาทางตะวันตกของปากท่อ ภูมิประเทศเป็นเทือกเขาสลับหุบ มีป่าดิบและป่าผลัดใบปะปนกันตามระดับความสูงและความชื้นของแต่ละพื้นที่ ความเขียวของป่าจะเปลี่ยนไปตามฤดู ช่วงฝนจะชุ่มและหนาทึบ ช่วงแล้งบางส่วนของป่าผลัดใบจะโปร่งขึ้นจนมองเห็นสันเขาชัดกว่า
ความต่างจากฝั่งสวนผึ้งคือที่นี่มีสิ่งปลูกสร้างเพื่อการท่องเที่ยวน้อยกว่า บรรยากาศจึงใกล้ความเป็นป่าจริงมากกว่า และต้องเตรียมตัวเองมากกว่าด้วย
ลำธารและน้ำตกที่ไหลลงจากเขา
ภูเขาที่มีป่าคลุมทำหน้าที่เหมือนฟองน้ำ เก็บน้ำฝนไว้แล้วค่อยๆ ปล่อยออกมาเป็นลำธาร ภายในอุทยานจึงมีลำห้วยและน้ำตกหลายจุด น้ำจะมากและแรงในช่วงฝน ส่วนช่วงแล้งบางแห่งอาจเหลือน้ำน้อย ควรถามเจ้าหน้าที่ว่าตอนนั้นจุดไหนเหมาะกับการเล่นน้ำ
ก่อนก้าวลงไปในลำธาร ให้ดูสีน้ำ ฟังเสียงน้ำ และสังเกตเศษไม้ที่ลอยมา ถ้าน้ำขุ่นแดงหรือไหลแรงขึ้นกะทันหัน ให้ขึ้นจากน้ำทันที วิธีอ่านสัญญาณเหล่านี้มีเล่าไว้ในการดูลำธารก่อนลงเล่นน้ำในฝั่งสวนผึ้ง ซึ่งใช้หลักเดียวกันได้
เดินป่าระยะสั้นและดูธรรมชาติ
กิจกรรมหลักของที่นี่คือเดินตามเส้นทางศึกษาธรรมชาติ ดูพรรณไม้ เห็ด มอส เฟิร์น และฟังเสียงนก ช่วงเช้าตรู่กับช่วงเย็นมักเป็นเวลาที่ป่าคึกคักด้วยเสียงสัตว์ ถ้าเดินเงียบๆ อาจได้ยินเสียงนกหรือเห็นร่องรอยสัตว์บนพื้นดิน
คนที่ไม่เคยเดินป่ามาก่อน ควรเริ่มจากทางสั้นที่เจ้าหน้าที่แนะนำ และไม่ออกนอกเส้นทางเอง อ่านแนวคิดเริ่มเดินป่าครั้งแรกด้วยเส้นทางสั้นและเพื่อนร่วมทางที่เหมาะ ก่อนออกเดินทางได้ จะช่วยให้เลือกกำลังตัวเองได้ถูก
ทำไมคนขับผ่านแต่ไม่ค่อยแวะ
อุทยานแห่งชาติหลายแห่งในประเทศไทยอยู่ในสภาพเดียวกัน คือมีป่าดี มีน้ำตก แต่ไม่ได้อยู่ในเส้นทางท่องเที่ยวหลัก คนจึงขับรถผ่านไปยังจุดหมายที่ดังกว่า ทางภาคเหนือก็มีตัวอย่างแบบนี้ อย่างผืนป่าอุทยานแห่งชาติแม่วะทางฝั่งลำปาง ที่คนผ่านไปมาเยอะ แต่แวะเข้าไปจริงๆ ไม่มากนัก
ข้อดีของความเงียบคือได้อยู่กับป่าแบบไม่ต้องเบียดใคร ข้อที่ต้องรับให้ได้คือร้านค้าและบริการอาจมีน้อย ควรพกน้ำ อาหาร ยากันแมลง และไฟฉายไปเอง และเก็บขยะทุกชิ้นกลับออกมาด้วย
เตรียมตัวก่อนมาเยือน
ติดต่อที่ทำการอุทยานก่อนเดินทาง ถามว่าช่วงนั้นเปิดพื้นที่ส่วนไหน มีเส้นทางไหนต้องมีเจ้าหน้าที่นำทาง และถ้าอยากพักค้างคืน ต้องจองหรือแจ้งล่วงหน้าแบบใด รองเท้าที่ยึดเกาะดี เสื้อแขนยาว และกระเป๋ากันน้ำใบเล็กจะใช้ได้แทบทุกฤดู
ถ้าอยากต่อทริปให้ครบทั้งสองฝั่งป่าของจังหวัด ลองจับคู่กับสวนผึ้งที่มีหมอกและอากาศเย็นกว่าที่ราบ จะเห็นว่าป่าเดียวกันแต่ให้บรรยากาศไม่เหมือนกันเลย
บางโซนของป่าแห่งนี้อาจถูกปิดชั่วคราวเมื่อฝนตกหนักหรือเมื่อต้องพักให้ธรรมชาติฟื้นตัว ก่อนออกเดินทางทุกครั้งจึงควรเช็กประกาศและกฎล่าสุดจากกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช หรือที่ทำการอุทยานโดยตรง